Powiat Białobrzeski. Pałace i Dwory
Chruściechów, dwór.
Murowany dwór z XIX wieku należał do rodziny Arkuszewskich. W okresie świetności (początek XX w.) składał się z trzech członów (każdy z innej epoki), które połączone były wielkim tarasem. Dwór otacza park zaprojektowany przez inżyniera Czerwińskiego. W dworze bywał znany pisarz Witold Gombrowicz.
Promna, pałac klasycystyczny.
Pałac wzniesiony po 1817r. dla Wojciecha Wasiutyńskiego, Mecenasa przy Sądzie Najwyższej Instancji Królestwa Polskiego, według projektu Hilarego Szpiclowskiego. Pałac mógł być również gruntownie przebudowany z dawnego dworu, należącego w końcu XVIII w. do Kozietulskich). W posiadaniu Wasiutyńskich dobra pozostawały do 1856r., potem należały do Jackowskich. W 1930r. właścicielem ich był Bronisław Jackowski, a tuż przed drugą wojną światową należały do Szererów. Obecnie użytkowany przez szkołę podstawową. Pałac w styluklasycystycznym, murowany z cegły, otynkowany; piętrowy, wysoko podpiwniczony; na planie prostokąta, dziewięcioosiowy z trój osiowym ryzalitem pośrodku elewacji frontowej i takimż pozornym w elewacji ogrodowej, zwieńczone trójkątnymi frontonami. Rozality rozczłonkowane boniowanymi lizenami, takie same lizeny na narożach pałacu i na elewacjach bocznych. Przed ryzalitem ogrodowym taras. Przy lewym boku pałacu parterowa przybudówka. Dach czterospadowy, niski, kryty blachą. Pałac otacza park krajobrazowy z okazami starodrzewu, założony w końcu XVIII w. z owalnym stawem. Do pałacu prowadzi aleja lipowa.
Rykały, pałac barokowo-klasycystyczny.
Dobra na początku XIX wieku stanowiły własność Okęckich, od 1820r. należały do Kacpra Pruskiego, a od 1840 do 1945r. w posiadaniu Tąkielów (ostatnim właścicielem majątku był Stefan Tąkiel). Dwór istniał tu na pewno w pierwszej połowie XIX wieku, wchłonięty przez nowy, wzniesiony po 1863r. dla Władysława Piotra Tąkiela i jego żony Emmy ze Stawianowskich. Był to dwór w stylu neorenesansowym. Murowany z cegły, otynkowany. Nieregularny, parterowy na planie prostokąta z piętrowymi częściami skrajnymi zwieńczonymi trójkątnymi frontonami. Gruntownie przekształcony na pałac w latach 1923-1925 dla Stefana Tąkiela zapewne według projektu architekta Wincentego Wójcickiego. Pałac barokowo-klascystyczny, piętrowy, częściowo podpiwniczony, na planie prostokąta. W dziesięcioosiowej elewacji frontowej nie na osi, czterokolumnowy portyk zwieńczony trójkątnym frontonem. Elewacja ogrodowa ośmioosiowa, z szerokimi jednoosiowymi ryzalitami skrajnymi. Pomiędzynimielewacjarozczłonkowanapięciomapółkolumnami jońskimi, zwieńczona attyką z wazonami. Układ wnętrz dwutraktowy, przekształcony. Dach czterospadowy, kryty dachówką. Po drugiej wojnie światowej pałac użytkowany przez szkołę podstawową. Generalny remont podjęto w 1989r. na potrzeby szkoły, a 1/3 budynku przeznaczono na biura miejscowego Państwowego Gospodarstwa Rolnego. Pałac otacza park krajobrazowy skomponowany przez Waleriana Kronenberga. W sąsiedztwie pałacu znajdują się pokaźnych rozmiarów zabudowania gospodarskie, wzniesione w 1879r. Przy drodze pałacowej -budynki czworaków dworskich. Od wschodu do pałacu prowadzi aleja lipowa od zachodu kasztanowa.
Stawiszyn, pałac.
Usytuowany w centralnej części wsi na niewielkim wzniesieniu, po prawo od drogi Białobrzegi-Radzanów. Zbudowany w końcu XIX w., należał do rodziny Przyłęckich. W owym czasie dobra stawiszyńskie składały się z folwarku Stawiszyn i Borki Stawiszyńskie. Po II wojnie światowej majątek wraz z zabudowaniami pałacowymi przejęło państwo. Obecnie mieści się tutaj Schronisko dla Nieletnich. Remont budynku w 1997r. całkowicie zatarł jego cechy stylowe, przekształceniu uległy także wnętrza. Od południowej strony zachowały się resztki przydworskiego parku z okazami wiekowych drzew.
Sucha, zespół pałacowo parkowy.
Zajmuje powierzchnię 13ha. W skład zespołu wchodzi dwa pałace: starszy pałac wybudowany w 1875r. w stylu neorenesansowym oraz nowy pałac z 1936r. Otoczone są parkiem powstałym w XVIII w., potem przekształconym z licznymi pomnikami przyrody. Po wojnie w pałacach mieściły się przedszkole, szkoła, mieszkania komunalne, Nadleśnictwo Białobrzegi. Przy wjeździe zabytkowa stróżówka (XIX w.) Pierwotnie identyczna stała po drugiej stronie bramy. Na wschód od pałacu spichlerz. Do pałacu prowadzi Aleja Kasztanowa z 170-letnimi kasztanowcami. „Stary pałac” w stylu neorenesansu francuskiego, wybudowany z cegły, tynkowany, na rzucie nieregularnym, trzytraktowy. Budynek jednopiętrowy, niepodpiwniczony o bryle zróżnicowanej dwoma ryzalitami z podwyższonym mezaninem zwieńczonym wysokimi dachami w kształcie ściętej piramidy. Od strony południowej do korpusu budynku przylegała przybudówka – była to dawna kaplica. Obecnie w tym miejscu jest taras. Pałac został rozbudowany na początku XX w. o dwa boczne skrzydła. Na zachód od pałacu w parku znajduje się lodownia. Na południe jezioro z wyspą z licznymi stylowymi rzeźbami. Całość pięknie pielęgnowana. „Nowy pałac” zlokalizowany jest nieco na południe w parku i jest przykładem architektury rezydencjonalnej. Założony na planie prostokąta, podpiwniczony, murowany z cegły i tynkowany. Fasada dziewięcioosiowa z wysuniętymi bocznymi ryzalitami i nieco cofniętym w stosunku do nich ryzalitem środkowym – tworzącym portyk oraz z obszernym aneksem, przebiegającym w części południowej do elewacji zachodniej. Wnętrze dwukondygnacyjne z poddaszem. Całość posiadłości jest w rękach prywatnych.
Szczyty, dwór.
Modrzewiowy dwór powstały z inicj atywy właściciela maj ątku j Szczyty Michała Bagniewskiego w 1907r. Postawiony w stylu podhalańskim, w którym zakochany był Bagniewski. Dwór spłonął w 1920r. Został odbudowany. Zlokalizowany jest na szczycie grodziska średniowiecznego. Otacza go park z okazami starych drzew. Na południe zabudowania gospodarcze ze spichlerzem z tego samego okresu. Obecnie własność prywatna.
Powiązane artykuły
601-418-860, 
048-667-2281
9591236 
sterwarka
kajaki@onet.pl, witold@batte.pl
zamów kajaki na wakacje już dziś
